High yield bonds versus dividendfondsen: wat verschilt er in inkomen, koersrisico en spreiding?

High yield bonds en dividendfondsen worden allebei gebruikt voor periodiek inkomen uit beleggingen. Toch zijn het wezenlijk verschillende beleggingen. Bij high yield obligaties leen je via een obligatie geld uit aan bedrijven met een relatief lage kredietwaardigheid. Een dividendfonds belegt doorgaans in aandelen van ondernemingen die dividend uitkeren.

Dat verschil werkt door in de bron van het inkomen, de gevoeligheid voor rente en economische tegenwind, de positie bij financiële problemen en de mogelijkheden voor vermogensgroei. In dit artikel vergelijken we beide categorieën op de punten die voor een inkomensbelegger relevant zijn.

Beleggen kent risico’s. Uitkeringen kunnen veranderen, koersen kunnen dalen en je kunt (een deel van) je inleg verliezen. De informatie hieronder is algemeen en geen persoonlijk beleggingsadvies.

Wat zijn high yield bonds?

High yield bonds zijn obligaties van bedrijven of andere uitgevende instellingen met een kredietbeoordeling onder investment grade. De Nederlandse benaming is vaak hoogrentende obligaties. Ook de schrijfwijze highyield komt voor, maar high yield is de gangbare term.

Een onderneming die een obligatie uitgeeft, spreekt meestal een rentevergoeding en een einddatum af. Als obligatiehouder heb je in beginsel recht op de rentebetalingen en, bij voldoende financiële draagkracht van de onderneming, terugbetaling van de hoofdsom op de einddatum.

De relatief hoge rente is geen extra opbrengst zonder tegenprestatie. Zij vormt een vergoeding voor onder meer het hogere kredietrisico: de kans dat de onderneming rente of aflossing niet volledig kan betalen. Meer over die werking lees je in hoe high yield bedrijfsobligaties periodiek inkomen opleveren.

Wat zijn dividendfondsen?

Een dividendfonds bundelt het vermogen van beleggers en investeert dat doorgaans in aandelen van dividenduitkerende ondernemingen. Sommige fondsen richten zich op een hoge actuele dividendopbrengst, terwijl andere vooral zoeken naar bedrijven die hun dividend op langere termijn kunnen handhaven of laten groeien.

Het inkomen van het fonds komt voornamelijk uit dividenden van de onderliggende bedrijven. Die inkomsten kunnen aan beleggers worden uitgekeerd of binnen het fonds worden herbelegd, afhankelijk van de fondsstructuur.

Een dividend is geen contractueel vaststaande rente. Een onderneming kan de uitkering verhogen, verlagen, overslaan of beëindigen. Ook kan de uitkering van het dividendfonds afwijken van de ontvangen dividenden, bijvoorbeeld door kosten, kasbeheer, gerealiseerde resultaten of het uitkeringsbeleid van het fonds.

High yield bonds en dividendfondsen: de belangrijkste verschillen

1. Rente tegenover dividend

Bij high yield bonds is de couponrente doorgaans vooraf bepaald, al bestaan er ook obligaties met een variabele rente. De onderneming heeft een betalingsverplichting zolang zij aan haar verplichtingen kan voldoen. De feitelijke opbrengst voor jou hangt echter niet alleen af van de coupon. Ook de aankoopkoers, looptijd, eventuele wanbetaling, terugbetaling en fondskosten spelen mee.

Bij dividendfondsen is het inkomen afhankelijk van de dividendbesluiten van de onderliggende ondernemingen en het beleid van het fonds. Bedrijven kunnen hun winst bovendien gebruiken voor investeringen, schuldafbouw of de inkoop van eigen aandelen in plaats van dividend.

Daarom betekent een hoge getoonde yield niet automatisch dat die opbrengst houdbaar is. De yield kan ook stijgen doordat de koers sterk is gedaald. Lees voor het onderscheid tussen uitkeringsrendement en totaalresultaat ook wat een yield is en hoe deze verschilt van totaalrendement.

2. Voorspelbaarheid van het periodieke inkomen

High yield obligaties hebben doorgaans een bekend couponschema. Dat maakt de geplande kasstroom op obligatieniveau inzichtelijker. De betalingen zijn echter niet gegarandeerd: bij financiële problemen kan een uitgevende instelling rente overslaan, schuld herstructureren of de hoofdsom niet volledig terugbetalen.

Het inkomen uit een dividendfonds is minder contractueel bepaald. Dividend kan meebewegen met de winst, kasstromen en het beleid van ondernemingen. Daar staat tegenover dat gezonde bedrijven hun dividend op langere termijn kunnen laten groeien. Die mogelijke groei bestaat niet op dezelfde manier bij een obligatie met een vaste coupon.

Let ook op het verschil tussen de inkomsten van de portefeuille en het bedrag dat een fonds uitkeert. Een maandelijkse uitkering betekent niet automatisch dat alle onderliggende beleggingen maandelijks rente of dividend betalen. Een fonds kan inkomsten verzamelen en volgens een eigen schema uitkeren. Een uitkering kan daarnaast geheel of gedeeltelijk uit kapitaal bestaan.

3. Koersrisico bij high yield bonds

De koers van high yield bonds reageert onder meer op:

veranderingen in de marktrente;
de kredietwaardigheid van de uitgevende onderneming;
de vergoeding die beleggers voor kredietrisico eisen, de zogeheten credit spread;
verwachtingen over economische groei en wanbetalingen;
liquiditeit op de obligatiemarkt;
de resterende looptijd.

Wanneer de marktrente stijgt, worden bestaande obligaties met een lagere coupon doorgaans minder aantrekkelijk. Hun koers kan daardoor dalen. Bij high yield weegt daarnaast het kredietrisico zwaar. Als beleggers een grotere kans op betalingsproblemen voorzien, kunnen credit spreads oplopen en koersen dalen.

High yield bonds kunnen daardoor in perioden van marktstress deels hetzelfde gedrag vertonen als aandelen. De benaming obligatie betekent dus niet dat de koers stabiel blijft. Een uitgebreide bespreking staat in obligaties met hoog rendement en de bijbehorende risico’s.

4. Koersrisico bij dividendfondsen

Dividendfondsen dragen het koersrisico van aandelen. Hun waarde wordt onder andere beïnvloed door:

winstverwachtingen en bedrijfsresultaten;
economische groei en recessierisico;
renteontwikkelingen;
de waardering van aandelen;
sector- en landenconcentraties;
veranderingen in het dividendbeleid.

Een dividend biedt geen vaste ondergrens voor de aandelenkoers. Ook ondernemingen met een lange dividendhistorie kunnen hun uitkering verlagen. Bovendien kunnen dividendstrategieën relatief zwaar wegen in bepaalde sectoren, zoals financiële waarden, energie, nutsbedrijven, telecom of vastgoed. Welke accenten ontstaan, hangt af van de selectiemethode van het fonds.

De koers kan dus flink dalen, ook wanneer een fonds dividend blijft uitkeren. Voor een goede beoordeling moet je daarom naar totaalrendement kijken: uitkeringen plus koersontwikkeling, na kosten.

Welk type heeft voorrang bij financiële problemen?

Obligatiehouders zijn schuldeisers. Aandeelhouders zijn mede-eigenaren en staan bij een faillissement doorgaans achter schuldeisers in de rangorde. Dat geeft obligaties juridisch een andere positie dan aandelen.

Die hogere positie betekent niet dat de volledige obligatiewaarde altijd wordt terugbetaald. De uiteindelijke opbrengst bij een herstructurering of faillissement hangt onder meer af van de rang van de lening, aanwezige zekerheden, de ondernemingswaarde en andere schulden. Achtergestelde high yield bonds kunnen een zwakkere positie hebben dan senior obligaties.

Bij aandelen kan de restwaarde na betaling van schuldeisers zeer beperkt of nihil zijn. Daar staat tegenover dat aandeelhouders onbeperkter kunnen profiteren wanneer een onderneming groeit. De opwaartse opbrengst van een gewone obligatie blijft meestal beperkt tot rente en aflossing, afgezien van koersbewegingen tijdens de looptijd.

Spreiding: meer dan het aantal posities

Zowel een high yield fonds als een dividendfonds kan over tientallen of honderden effecten zijn gespreid. Het aantal posities vertelt echter niet het hele verhaal. Je moet ook beoordelen hoe het vermogen is verdeeld over:

uitgevende instellingen;
sectoren en landen;
valuta’s;
kredietkwaliteiten;
looptijden;
fondsbeheerders en beleggingsstijlen.

Een high yield portefeuille met veel obligaties kan toch sterk afhankelijk zijn van economisch gevoelige sectoren of ondernemingen met vergelijkbare kredietprofielen. Een dividendfonds kan veel aandelen bevatten, maar geconcentreerd zijn in enkele sectoren of regio’s.

Daarnaast blijft spreiding binnen één activaklasse iets anders dan spreiding over verschillende activaklassen. Een combinatie van onder meer obligaties, aandelen, vastgoedfondsen en leningen kan meerdere inkomensbronnen samenbrengen. Correlaties kunnen tijdens onrust echter oplopen; spreiding voorkomt verliezen niet.

GGR past dit bredere uitgangspunt toe met een portefeuille verspreid over meer dan 50 onderliggende beleggingsfondsen, meer dan 35 fondsbeheerders en meer dan 10 activaklassen. Daaronder vallen onder andere vastgoedfondsen, high yield obligaties, senior loans en Business Development Companies. Op onze strategie lees je hoe periodiek inkomen en spreiding daarin worden gecombineerd.

Kosten, valuta en fondsstructuur

Bij een vergelijking tussen concrete fondsen verdienen enkele praktische kenmerken aandacht.

Fondskosten

Beheerkosten en andere fondskosten verlagen het resultaat dat voor beleggers overblijft. Kijk niet alleen naar de getoonde uitkering, maar ook naar de kostenstructuur en het rendement na kosten.

Valutarisico

Een fonds kan beleggen in obligaties of aandelen die in een andere valuta noteren. Wisselkoersbewegingen kunnen het resultaat in euro’s verhogen of verlagen. Controleer of een fonds valutarisico afdekt en welke kosten daarmee samenhangen.

Actief of passief beheer

Dividendfondsen kunnen een index volgen of actief bedrijven selecteren. High yield fondsen zijn eveneens actief of indexvolgend beschikbaar. Actief beheer kan kredietanalyse, looptijdkeuzes of dividendselectie toevoegen, maar leidt niet vanzelf tot een beter resultaat.

Uitkerend of herbeleggend

Een uitkerend fonds betaalt periodiek bedragen aan beleggers. Een herbeleggend fonds voegt inkomsten aan het fondsvermogen toe. Wie periodiek inkomen wenst, moet daarom niet alleen de portefeuille bekijken, maar ook de gekozen fondsklasse en het uitkeringsbeleid.

Wanneer passen high yield bonds of dividendfondsen bij een inkomensdoel?

High yield bonds kunnen relevant zijn wanneer je nadruk legt op contractueel bepaalde rentestromen en bereid bent krediet-, rente- en liquiditeitsrisico te dragen. Let daarbij op de gemiddelde kredietkwaliteit, looptijd, spreiding en rang van de obligaties.

Dividendfondsen kunnen passen bij een voorkeur voor aandeleninkomen en mogelijke dividend- en vermogensgroei op langere termijn. Daartegenover staan aandelenrisico en onzekerheid over toekomstige dividenden.

De keuze hoeft niet uitsluitend tussen beide categorieën te gaan. Ze kunnen verschillende functies binnen een inkomensportefeuille vervullen. De passende verhouding hangt af van je doel, beleggingshorizon, behoefte aan liquiditeit en vermogen om koersdalingen en lagere uitkeringen op te vangen.

Maak daarbij onderscheid tussen drie begrippen:

Uitkering: het bedrag dat periodiek op je rekening verschijnt.
Inkomen van de beleggingen: ontvangen rente en dividend.
Totaalrendement: inkomen plus koersverandering, na kosten.

Een hoge uitkering kan samengaan met een dalende intrinsieke waarde. Periodiek inkomen uit beleggingen moet daarom altijd in samenhang met kapitaalontwikkeling worden beoordeeld.

Veelgestelde vragen

Zijn high yield bonds hetzelfde als gewone obligaties?

Het zijn obligaties, maar met een kredietbeoordeling onder investment grade. Daardoor is het kredietrisico doorgaans hoger dan bij obligaties van financieel sterkere uitgevende instellingen. Beleggers verlangen ter compensatie meestal een hogere rente.

Zijn high yield bonds minder risicovol dan dividendfondsen?

Niet onder alle omstandigheden. Obligatiehouders staan juridisch doorgaans vóór aandeelhouders, maar high yield bonds kennen een wezenlijk risico op wanbetaling en koersverlies. Dividendfondsen dragen aandelenrisico. Het feitelijke risico hangt af van de portefeuille, waardering, looptijd, spreiding en marktomstandigheden.

Is de coupon van een high yield obligatie gegarandeerd?

Nee. De coupon is een contractuele verplichting, maar betaling hangt af van het vermogen van de uitgevende instelling om haar verplichtingen na te komen. Bij financiële problemen kunnen betalingen uitblijven of schulden worden geherstructureerd.

Kan een dividendfonds maandelijks uitkeren?

Dat kan als het fonds daarvoor een uitkeringsbeleid heeft. De frequentie zegt niets over de zekerheid of herkomst van de uitkering. Controleer of zij wordt gedekt door ontvangen inkomsten en gerealiseerde resultaten, of mogelijk mede uit kapitaal komt.

Beschermt spreiding tegen alle verliezen?

Nee. Spreiding kan de invloed van één onderneming, sector of beheerder beperken, maar neemt marktrisico niet weg. Tijdens brede marktstress kunnen meerdere beleggingen tegelijkertijd in waarde dalen.

Wat is belangrijker: uitkeringspercentage of totaalrendement?

Beide geven andere informatie. Het uitkeringspercentage is relevant voor de kasstroom, terwijl totaalrendement ook koersveranderingen en kosten omvat. Voor het behoud en de ontwikkeling van je vermogen is het verstandig beide te beoordelen.

Conclusie

High yield bonds bieden doorgaans vooraf bepaalde rentestromen, maar kennen krediet-, rente- en liquiditeitsrisico. Dividendfondsen bieden aandeleninkomen en mogelijk groei, terwijl dividend en aandelenkoers onzeker zijn. Bij beide categorieën zijn een hoge yield en een frequente uitkering geen bewijs van een stabiel totaalresultaat.

Wie periodiek inkomen wil opbouwen, doet er daarom goed aan niet alleen naar het uitkeringspercentage te kijken. De bron van de uitkering, koersgevoeligheid, kosten, fondsstructuur en spreiding bepalen samen hoe robuust een inkomensportefeuille is. GGR combineert meerdere inkomensgerichte activaklassen binnen één breed gespreide strategie. Via start met investeren vind je feitelijke informatie over de opzet en aandachtspunten. GGR streeft naar een maandelijkse kapitaaluitkering en een rendement van circa 10% per jaar op jaarbasis; dit is een doelstelling en geen garantie. Beleggen kent risico’s en je kunt je inleg verliezen.